YALE Üniversitesi Beyin Damar Hastalıkları Cerrahisi Bilim Dalı Başkanı ve Beyin Genetiği Programı Direktörü Prof. Dr. Murat Günel’in başında bulunduğu ekip, beyin gelişimde çok temel rol oynayan yeni bir geni keşfetti.

Türkiye’deki merkezlerle ortak yapılan çalışmada, akraba evliliğine bağlı beyninde gelişim bozukluğu bulunan çocukların DNA’larına bakıldı ve WDR62 adlı genin gelişimsel beyin hastalıklarındaki rolü gösterildi.

İstanbul, Cerrahpaşa, Hacettepe, Ege, Kayseri Erciyes, Acıbadem Üniversitesi Tıp fakülteleri ile Bahçeşehir Üniversitesi’nden toplam 33 bilim insanının işbirliğiyle gerçekleştirilen araştırmaya, Yale Üniversitesi Obama hükümetinin verdiği 2 milyon dolarlık fonunu ayırdı. Araştırma sonuçları dünyanın en saygın bilim dergilerinden Nature’de dün yayınlandı.

Genetikte yeni dönem

Araştırmada “tüm ekson sekanslama” denen ve Yale Üniversitesi’nde geliştirilen yeni bir teknoloji kullanıldı. Bu teknoloji, hücrelerin yapı taşı olan proteinleri kodlayan 180 bin DNA bölgesinin tümünün dizisini birkaç hafta içinde çıkarıp hastalıklara yatkınlığa yol açan tüm değişiklikleri belirleyebiliyor.

Prof. Dr. Günel, “Protein kodlayan DNA bölgelerdeki bozukluklar ailelerde görülen kalıtımsal hastalıkların yüzde 90’ını açıklıyor. Geliştirdiğimiz teknoloji sayesinde bu bozuklukları çok kısa zamanda bulabiliyoruz. Yale Üniversitesi bu teknolojiyi geliştiren birkaç merkezden biri. Dünya literatüründe ekson sekanslamayı kullanan sadece birkaç yayın vardı. Bu çalışmalarda hep birçok bireyin hasta olduğu aileler seçilmişti. Halbuki biz bu yeni teknolojiyi, eski genetik tekniklerin zorlandığı, örneğin ailede tek hasta çocuğun olduğu durumlara uyguladık. Bu samanlıkta iğne aramaya benziyor. Ama teknoloji sayesinde iğneyi başarıyla bulduk. Bu genetik çalışmalarda yeni bir dönem açacak” dedi.

Araştırma için tam bir sinerji yaratıldı. İstanbul, Cerrahpaşa, Hacettepe, Ege ve Erciyes Tıp fakültelerindeki hastalardan örnekler alındı ve bunlar Yale Üniversitesi ile ortak incelendi. Gen bulunduktan sonra hastalar, Bahçeşehir Üniversitesi’ndeki merkez ile koordine edilerek Acıbadem Hastanesi’ne getirildi ve yeni beyin filmleri (MRI) çekildi. WDR62 genindeki bozukluk ilk olarak akraba evliliğinden doğan 4.5 yaşındaki gelişimsel özürlü bir kız çocukta saptandı. Bu çocuğun beyin gelişiminin tam olmadığı, beynin küçük kaldığı ve yüzeydeki normal kıvrımların oluşmadığı saptandı. Daha sonra, beyin filmleri buna benzer diğer 30 çocuğun DNA’larında bu gende bozukluk arandı.

Prof. Dr. Günel, “Sorumlu geni saptadıktan sonra bu ilk vakaya benzer belirtiler yaşayan diğer çocuklarda bu gende mutasyon yani bozukluk olup olmadığına baktık. Genetiğini çalıştığımız bu 30 çocuktan 8’inde daha WDR62 geninde bozukluk saptadık. Bu beklediğimizden çok daha yüksek bir oran oldu. Çocukların hepsinin anne babası akraba, çoğu ilk kuzen evliliği yani hala, amca, dayı oğlu. Hastalığın ortaya çıkması için WDR62 geninin her iki kopyasının da bozuk olması lazım. Yani akraba evliliği olmazsa hastalık çıkmıyor. Hastalar Türkiye’nin dört bir tarafındandı. Bulgularımız dünya literatüründeki bazı bilgilerini alt-üst etti. Birbirinden bağımsız olduğu düşünülen hastalıkların tek gendeki bozukluklara bağlı çıktığı anlaşıldı. Beyin oluşumunun düşündüğümüzden daha karmaşık olduğunu belirlendi” dedi.

Çok sık görülüyor

Türkiye’de akraba evlilikleri nedeniyle beyin gelişim hastalıklarına sık rastlanıyor. Prof. Dr. Günel, şunları söyledi:

“Fonlarımız sayesinde 400 kadar hasta çocuğun daha DNA’sını inceleme imkanımız var. Amacımız beyin gelişimini engelleyen genetik bozuklukların tam listesini çıkarmak. Beyin hastalıklarına yol açan diğer genler de bulununca tam bir katolog oluşacak. Sorumlu genleri bilmek, bu hastalıkları anne karnındayken tanımamıza olanak verecek. Hatta anne-baba, çocuk sahibi olmadan, genetik testler yaptırarak, hastalık yapan bozukluğu taşıyıp taşımadıklarını belirleyebilecek.”

Bu teknolojiyle kanser riskini araştıracak

PROF. Dr. Günel, bir sonraki aşamada, “tüm ekson sekanslama” teknolojisini, bireylerde hastalık risklerini belirleme araştırmalarında kullanacaklarını belirten Prof. Dr. Günel, “Bu teknoloji birkaç yılda kanser tedavisinin seçilmesinde önemi rol oynayacak. Biz anevrizmalara bağlı beyin kanamalarına yol açan diğer genleri bulmakta da kullanıyoruz. Kanser dışında, tüm kalp ve damar hastalıklarının, şeker, astım, yüksek tansiyon gibi toplumda çok görülen diğer hastalıkların genetik risklerinin belirlenmesinde de büyük yararları olacak. Bu riskler belirlendikten sonra da hastalığın gelişmesini engelleyici veya ortaya çıkarsa tedavi edici yöntemler araştırılacak. Bu araştırmaların ve tıbbın geleceği çok parlak ve heyecan verici” diyor.

Oxford Üniversitesi Fonksiyonel Genomik Birimi’nden Andreas Heger’in başında bulunduğu araştırma, tıp dergisi Genome Research’da yayımlandı.

Heger, “çalışmamız, D vitamininin sağlığımız üzerinde, geniş bir yelpazeyi kapsayan alanlarda, çarpıcı etkilerinin bulunduğunu ortaya koyuyor” dedi.

Bu vitamin, insan genomunun belirli noktalarında yer alan “D vitamini alıcıları (VDR)” üzerinden, DNA’ları etkiliyor. Heger’in ekibi, bu noktaların haritasını çıkardı ve bunların doğrudan etkilediği 200′den fazla geni belirledi.

D vitamini eksikliğinin raşitizm hastalığıyla bağlantısı biliniyordu. Yeni çalışmayla, bu vitaminin eksikliğinin ayrıca, “MS (Multipl Skleroz), romatizmal eklem iltihabı, tip 1 diyabet, bunama, kan kanseri ve kolorektal kanser dahil belirli kanser türleri” gibi, bağışıklık sistemiyle bağlantılı hastalıklara yatkınlığa yol açtığına dair bazı bulgular elde edildi.

Araştırma ekibi bu düşünceyle, gen haritasının hastalıklarla ilgili bölümlerine bakarak, buralarda VDR düzeyinin fazla olup olmadığını inceledi. Sonuçta, bağışıklık sistemiyle bağlantılı olduğu bilinen, yukarıda belirtilen hastalıklarla ilgili bölgelerdeki VDR bağlarının oldukça zengin düzeyde bulunduğu belirlendi.

Güneş ışığı vitamini

Oxford Üniversitesi “Wellcome Trust Centre for Human Genetics”den Sreeram Ramagopalan, sonuçların, “D vitamininin insanlar için ne kadar önemli olduğunu, bu vitaminin, bünyede bulunan biyolojik işleyişlerin çok geniş bir kesimi üzerinde rol oynadığını gösterdiğini” belirtti.

Vücut, güneş ışığının deriyle teması sonucunda, ihtiyacı olan D vitamininin büyük bölümünü üretiyor. Bu vitamin ayrıca balığın karaciğer yağı ve yumurta, somon, ringa ve uskumru gibi yağlı balıklarda bulunuyor veya hap şeklinde alınabiliyor.

Bazı uzmanlara göre D vitamini, dünya nüfusunun yarısında, bulunması gereken en uygun düzeyin altında. Yaklaşık 1 milyar kişide ise D vitamini eksikliği var. İnsanlar kapalı alanlarda giderek daha fazla zaman geçiriyor ve bu da D vitamini eksikliği sorununu zamanla daha da büyütüyor.

Mart ayında yayımlanan bir araştırma da, insan bağışıklık sisteminin, T hücreleri denen öldürücü hücreleri harekete geçirmesinde D vitamininin ne kadar önemli olduğunu ortaya koymuştu. Bu araştırmada, kanda D vitamini eksikliğinin bulunması halinde, T hücrelerinin vücuttaki enfeksiyonlardan haberinin olmadığı ve bu nedenle harekete geçmediği anlaşılmıştı.

Ramagopalan, yaptıkları yeni araştırmanının ise D vitamini ve belirli hastalıklara yatkınlığın ortaya çıkması arasındaki bağlantıyı ortaya koyduğunu ifade ederek, doktorların, “hastalıklara karşı önleyici olarak çocuk ve hamile kadınlara D vitamini takviyesi yapma konusunu dikkate almaları gerektiğini” belirtti.

Ramagopalan, araştırmanın sunulduğu makalede, “hamilelik sırasında veya erken yaşlardaki D vitamini alımı, çocuğun ileri yaşlarındaki sağlığı üzerinde olumlu etki yaratacaktır” diye yazdı. Ramagopalan, Fransa gibi bazı ülkelerin D vitamini takviyesini, rutin halk sağlığı önlemi olarak uygulamakta olduğuna dikkati çekti.

D vitamininin en uygun dozunun ne olduğuna dair yapılan çalışmalar sonucunda uzmanlar, günlük 25-50 mikrogram alınmasını öneriyor.

Glutene karşı vücut bazı antikorlar üretiyor. Bu antikorlar da emilim işlevine hasar veriyor. Emilim kusurları oluşuyor. İnce bağırsak hasar görünce vücut için çok faydalı maddeleri, vitaminler gibi ememiyor. Batı ülkelerinde özellikle kadınlarda demir eksikliği anemisinin asıl nedeni Çölyak hastalığı.”

Mehmet Emin Pişkinpaşa, şöyle devam ediyor:

“Klasik olarak bir emilim kusuru olduğu için ishal meydana geliyor. Hastaların büyük bir bölümü ömür boyu karın ağrısı çekerek yaşıyor. Çünkü bu karın ağrısı doktora götürmeyecek şiddette. En sık görülen formatı bu. Hastalık, kişi doktora karın ağrısı şikayetiyle değil, vitamin eksikliğinin yarattığı nedenlerle doktora gittiğinde ortaya çıkıyor.

Kansızlığın nedeni araştırılırken demir eksikliği ortaya çıkıyor, demir eksikliğine de Çölyak neden oluyor. Kemik erimesinin nedeni araştırılırken temelinde yine Çölyak’a rastlıyorsunuz.”

Hastalığın tedavisinin ömür boyu diyet yapmak olduğunu söyleyen Pişkinpaşa, “Yani buğday, arpa, çavdar ve yulaftan uzak durmak, bu dört maddeyle ilgili yan ürünlerden de uzak durmak gerekiyor.

Hazır gıda sanayide gluten, raf ömrünü uzatmak, nem tutmasını sağlamak gibi nedenlerle fazlaca kullanılıyor. O yüzden hazır gıda ürünlerini satın alırken içeriğine çok dikkat etmek gerekiyor” diyor.

Gün boyu çalışma durumunda olan kişilerin bulundukları ortam, çalışma şekli, giydikleri kıyafet ve uyku düzeni oruç tutma sürecini kolaylaştıran ya da zorlaştıran faktörler arasında yer alıyor. Bu tür etkenlerle devam eden oruç günlerinde sağlıklı kalabilmek oldukça zor gibi gözükse de, aslında kişinin dikkat edeceği birkaç nokta ile sağlığını koruma altında tutması mümkün görünüyor.

Prof. Dr. Birsel Kavaklı, ağustos sıcaklarıyla birleşen oruç günlerinde dikkat edilmesi gereken konular hakkında bilgi verdi.

Uzun Ramazan günleri metabolizmayı olumsuz etkiliyor

Yaz sıcaklıklarının iyice hissedilmeye başlandığı bu günlerde sıcaklıkların etkisi ile oruç tutmak elbette bu süreci iki kat daha zorlaşır. Sıcakların etkisi ile oruç tutan kişiler sağlık açısından bazı olumsuzluklar yaşayabilmektedir. Uzun süren açlık süreçleri sağlıklı kişide ciddi bir sağlık problemi oluşturmasa da kişinin metabolizmasını olumsuz etkileyebilir. Örneğin uzun süren açlık süreçleri sonucunda sağlıklı bir kişinin metabolizmasında bile oluşabilecek durumları şöyle sıralayabiliriz:

- Kandaki trigliseridler artar,
- Kan şekeri düşer,
- Dikkat azalır,
- Kan basıncı düşer ya da yükselir,
- Atletik performans azalır
- Halsizlik olur,
- İş verimi azalır.

Ramazan’da öğle uykusu kan şekerinin düşmesini engeller

Oruç tutulan günlerde kişilerde gün içerisinde “uyuma isteği” oluşması da doğaldır. Açlığın hissiyle kan şekeri düştüğünden kişide uyuklama halleri yaşanabilmektedir. Kan şekerinin düşmesi ile kişide halsizlik, hatta sinirlilik görülebilir. Kan şekerinin düşmesini engelleyebilmek için sahurda lifli gıdalara yer verilmesi bir önlem olabilir. Kan şekerinin düşmesinin engellenmesi ile gün içerisinde uyuklama hallerinin de önüne geçilmiş olunacaktır. Sahur ve iftarda tükettiği Ağır, yağlı, acılı ve baharatlı yemekler de uykusunu kaçırabileceğinden dikkat edilmesi gereken bir noktadır. Mümkünse kısa sürelerle vücudunuzu ve zihninizi kısa öğle uykusuyla dinlendirmek gerekir.

Kronik hastalıklar oruca engeldir!

Ramazan günlerinin, açlık yaşamadan ve sağlıkla geçirilmesi düşüncesi elbette herkesin hoşuna gidecektir. Sağlıklı erişkinler hiçbir sağlık problemi yaşamadan rahatça oruç tutabilirler. Ancak bir takım sağlık problemleri, kronik rahatsızlıkları olan kişilerin bu süreçte yaşayabileceği olumsuzluklar daha da artabileceğinden, oruçlu olduğu günleri çok sıkıntılı geçirebilmektedirler.

Hipertansiyon, diyabet, kalp, karaciğer ve böbrek hastalığı olanların ya da epilepsi, migren, mide, duodenum ülseri, kanser gibi kronik hastalığı olanların, oruç tutması sakıncalıdır. Çünkü saydığımız tüm bu hastalıklar, genelde diyeti, sık ve az yemek yemeği gerektiren ve düzenli ilaç kullanımın söz konusu olduğu durumlardır. Bu yüzden oruç tutmaları sağlıkları açısından sakıncalı gözükmektedir.

Gün içerisinde ilaç kullanımının saatlerinde değişiklik yaparak oruç tutmayı düşünen hastaların mutlaka doktorlarına danışması, en azından doktor kontrolünde, doktorların izni ile bu dini görevlerini yerine getirmelidirler Çünkü bu tür sağlık problemleri yaşayan kişilerin oruç tutması var olan hastalığının seyrini kötü etkileyebilir; hatta tedavisini sonuçlarını olumsuz olarak verebilir.

Taş hastaları iftardan sahura kadar bol sıvı almalı

Taş hastalığına yatkın olan kişilerde, böbrek taşı oluşma riskinin artması gibi sağlık problemleri oruç tuttuğu dönemlerde olabilmektedir. Bu nedenle taş hastalığına yatkın olan kişilerin, iftardan sahura kadar bol sıvı alımına dikkat etmesi gerekmektedir. Hamilelerin, çocukların, ağır işlerde veya aşırı dikkat gerektiren işlerde çalışanların oruç tutması kesinlikle önerilmemektedir. Ağır işlerde çalışanların açlık sürecinden kaynaklanabilen dikkat dağınıklığı ile iş kazalarının olması kaçınılmaz olabilmektedir.

Reflüsü olan kişiler sahurdan hemen sonra uyumamalı!

Oruç tutarak geçirilecek ramazan günlerinde gün içinde yemek yenilemediği ve ramazan ruhunu en iyi şekilde hissedebilmesi için sahur ve iftardaki yemeklere ayrı bir özen gösterilir. Sahur normal kahvaltıdan, iftar ise akşam yemeğinden daha zengin hazırlanır; bu nedenle Ramazan ayı ile birlikte beslenme alışkanlıklarında da büyük değişiklikler olur. Ancak gün boyu süren açlığın etkisiyle iftarda boş mideye birden yüklenmek ya da sahurda acıkmamak için aşırı ve dengesiz beslenme yapmak doğru değildir. Bunlar bu süreç içinde yapılan en büyük hatalardan birkaçıdır.

Her zaman önerildiği gibi Ramazan ayında da amaç, yeterli ve dengeli beslenmeyi sağlayabilmektir. Sahurdan sonra genelde yatıldığı için hafif gıdalar tüketilmelidir. Tuzlu ve yağlı yiyeceklerden sakınılmalı; lifli gıdalar ve sıvı alımına özen gösterilmelidir. Sahur sonrası yatıldığında baş yüksekte olmalıdır. Bu durum özellikle reflü rahatsızlığı olan kişilerin dikkat etmesi gereken bir durumdur. Mümkünse başta reflü hastalığı gibi sorunları olan kişiler sahur sonrası yatmamalıdırlar.

İftarda ise, önce hafif bir çorba ile oruç açılmalı, namaz kılınacaksa kılınıp namazdan sonra iftar yemeğine yine devam edilmelidir. İftar yapıldıktan sonra tokluğun hissiyle oluşabilecek uyku en az yemekten 2 saat sonra olmalıdır. Oruç tutarken tamamen hareketsiz kalmak da doğru değildir. Hafif egzersizler ya da ayaklara yürüme egzersizi yaptırılarak kan dolaşımını kolaylaştırabilirler.

Uyku kalitesi oruç bitince normale döner

Ramazanda sahura kalkmak başta çalışanlar açısından uyku sürelerinin kısalmasına ve uyku düzeninin değişmesine sebep olacaktır. Uyku düzeninin değişmesi kişilerde, bazı hormonların ritminin (ACTH ve Melatonin gibi) bozulmasına olanak sağlar. Uyku problemlerinin oluşması ve uyku problemlerinin etkisiyle günlük yaşantılarında uyum konularında sorun yaşamaları kaçınılmaz olmaktadır.

Oruç tutan kişiler 24 saat içindeki toplam uyku sürelerini Ramazan öncesinde olduğu gibi tutmaya çalışması uyku sürelerini dengelemek için alınabilecek bir önlemdir. Ancak uyku açısından yaşanan bu tür problemler kalıcı bir bozukluk oluşturmadığından; uyku kalitesi oruç bittikten bir süre sonra normale döner.

Oruçluyken soğuk su ile duş alın gün içinde dışarı çıkmayın

Oruçlu iken zaten sıvı alımı yapılamayacağı için sıcak ortamlarda bulunmak, terlemeyi artırarak vücutta var olan suyun da kaybedilmesine ve buna bağlı olarak susuzluk hissedilmesine sebep olacaktır. Bunun sonucu olarak kanın akışkanlığı azalıp risk grubunda olanlarda damar tıkanıklığı yaşanabilmektedir. Bu açıdan bakıldığında kalp ve damar hastalığı, diyabet, hipertansiyon yakınması olanların oruç tutması sakıncalı olmaktadır. Bunun için aşırı güneşli ve sıcak havalarda sağlıklı kişilerin bile mümkün olduğunca dışarı çıkmaması önerilmektedir. Ancak açık havada çalışmak zorunda kalanlar olacağından. Bu kişilerin açık renkli, bol, pamuklu giysiler giymesi, geniş kenarlı şapka kullanması, baş ve yüzlerini sık sık soğuk suyla yıkaması ve imkânı olanların gün içinde duşa girmesi alabilecekleri birkaç önlem olabilir.

İngiltere Alzheimer Araştırma Komitesi’nin başında bulunan Dr. Simon Ridley, Journal of Alzheimer tarafından yapılan araştırmayı değerlendirirken, halen kanser tedavisinde kullanılan GM-CSF ismindeki bu proteinin, Alzheimer için kullanılıp kullanılamayacağını anlamak için yapılan girişimleri büyük bir adım olarak kabul ediyor.

BBC’ye göre, fareler üzerinde yapılan testlerde, Alzheimer belirtileri gösteren ve söz konusu proteinle tedavi edilmesine çalışılan fareler hafıza ve öğrenme hızı testlerinde, neredeyse bu hastalığa hiç yakalanmamış diğer fareler kadar iyiler, denildi.

Alzheimer hastalığına yakalanmayan ve bu proteine maruz bırakılan fareler ise kendi yaş ve seviyelerindeki diğer farelerden de daha iyi performans gösterdiler.

İngiliz uzmanlar, hayvanlar üzerinde olumlu sonuç veren bu araştırmaların insanlardaki Alzheimer tedavisi için önemli bir ilk adım olduğunu, ancak insanlar üzerinde yapılması zorunlu testlerin tamamlanması gerektiğini vurguluyorlar.

Ender Saraç Enginar İle Karaciğer Detoksu

Gerekli Malzemeler
-4,5 tane enginarın çanakları ortası,
- 2 tane enginarın sapı
-1 tatlı kaşığından bira az zerdeçal
-5-6 damla limon,
-2 tatlı kaşığı hindiba
-1 tatlı kaşığı bal
-yarım litre su
Enginar Kürünün YAPILIŞI :Bütün melzemeleri yarım litre suyun içine atın ve 5-10 dakika kaynatın .Daha sonra ılımaya bırakın. Enginar kürü ılıdıktan sonra içine 1 tatlı kaşığı bal, 1 çay kaşığından biraz az miktarda zerdeçal ve 5-6 damla limon sıkın. Enginar kürünün yarısını sabah aç karnına, diğer yarısını da akşam aç karnına içiyorsunuz. Ilık olarak içilmesi gereken bu enginar kürü, gaz yapabilir.
Bu küre 40 gün boyunca günde iki kere devam edilir. Enginar kürü yağlı ciltlere, karaciğerinde sorun olanlara,sivilcesi çok olanlara faydalıdır.

Dikkat : emzikli annelerin, böbrek ve mesanesinde iltihap olanların enginardan uzak durmaları gerekir.

Zayıflamak için neler yapmalıyız ve gerekli malzemeler nelerdir ?

1 bardak su

2 yemek kaşığı elma sirkesi

1 tatlı kaşığı bal tabi bal isteğe bağlıdır. Çok sıcak olmayan yaklaşık 50 derecelik bir suyun içine elma sirkesi ve balımızı iyice karıştırıp içiyoruz.

İçilecek zamanlar nelerdir ?
Zayıflama diyetimizi uyumadan önce ağır ağır içiyoruz.

Sabahları aç karna aynı şekilde içilmelidir. Bu işlemi sadece günce iki defa yapıyoruz. Sabahları ve akşam yatarken.

Bu diyette yapmanız gereken şeyleri üç an bölüme ayırabiliriz. İlk kısım diyet programı. İkinci olarak göbek eriten egzersizler var. Üçüncü olarak da Ender Saraç zayıflama çayı içmenizi öneriyor.

Evet, göbek eriten diyet programı şöyle:

Haftanın tek günleri aşağıdaki programı uyguluyoruz. Çift günlerde istediğimizi yiyebiliriz, aşağıdaki yasaklılar dışında

Haftanın Tek günleri Uygulanacak Göbek Eriten Diyet Programı

Sabah kalkar kalkmaz: Diyete sabahın köründe 1 bardak ılık ballı ve limonlu su içerek başlıyoruz. ( Ilık suyun içine yarım tatlı kaşığı bal, 10 damla limon konacak). Sabah erken kalkmak, metabolizmayı hızlandırmak açısından önemlidir.

Sabah sporu için: Yürüyüş yaparak göbek eritmeye kararlı olduğumuzu göstermemiz gerekiyor. 35 – 40 dakika mümkün olduğunca tempolu yürüyüş yapıyoruz. Bol bol ter atmaya çalışacağız. Yürüyüşten sonra ise 15-20 dakika göbek eriten hareketler yapılacak.

Spordan sonra Duş: Ender Saraç, bölgesel zayıflama için masajın faydalarını anlatıyor çok yerde. Banyoda kendimize uygulayacağımız kese ve arkasından masaj ile harika sonuçlar alabiliriz. Ham ipek kese veya kabak lifi kullanarak 5 dakika fırçalar gibi hafif bastırarak bölgesel yağlanmanın sıkça görüldüğü göbek, basen, popo, bel sertçe keselenmelidir. Sonrasında ise 5 dakika kadar susam yağı, kekik yağı, biberiye yağı, melisa yağı ile aynı bölgeye masaj yapılacak.

Kahvaltı: Kahvaltıda abur cubur yemeyi unutun. 1 adet kabuklu yeşil elma, 1 adet sert şeftali’den ibaret kahvaltımız.

Kahvaltı ile öğle Arası: 2 parmak taze dil peyniri yiyebilirsiniz.

Öğle Yemeği: İşte yemek vakti geldi. Derisiz olmak kaydı ile 1 porsiyon ızgara tavuk ve bol rokalı – taze soğanlı yeşil salata diyet programımızda bizi bekliyor.

Ara (saat 15.00): Açlık krizinizi bastırmanın vakti geldi. 3-4 yulaflı bisküvi yiyebilirsiniz.

Ara (saat 17.30): Kendinizi tutmaya devam edin. İncecik bir karın için buna değer. 1 adet yeşil elma hakkımız var.

Akşam Yemeği: Şimdi gelsin çorbalar, pilavlar, kızartmalar diye beklemeyin. 4-5 kaşık az yağlı olmak kaydıyla zeytinyağlı fasulye, 1 dilim ekmek ve mevsim salatası yiyeceksiniz.

Gece: Gece vakti de 1 bardak şekersiz tarçınlı ılık light süt içebilirsiniz.

Haftanın Çift Günleri

Haftanın çift günleri istediğimizi yiyebiliriz ama…

Yenilmesi yasak olanlar listesi
- Kolalı, şekerli içecekler
- Kızartma
- Hayvansal katı yağlar (tereyağı, kaymak, yağlı şarküteriler, yumurtanın sarısı, yağlı süt ürünleri, yağlı etler, tavuk – balık derisi, tam yağlı süt)
- Alkol (özellikle bira)
- Beyaz un
- Beyaz şeker
- Doğum kontrol hapları
- Aşırı gündüz uykusu
- Çikolata
- Yağlı çerezler
- Cips

Gün boyunca 3-4 fincan zayıflama çayı içilecek.

Yaşlıların çoğu, doktorlara yaşam kalitelerini bozan bu ve benzeri sorunlarına çözüm bulmak umudu ile gidiyor. Doktorlar da bu sorunları araştırmaya bile gerek görmeden, yaşlanmanın kaçınılmaz sonuçları kabul ediyor. Oysa bunlar, sinsi gelişen hipotiroidinin de sonuçları…
Ne güçsüzlük ve unutkanlık, ne uykusuzluk ve halsizlik ne de odaklanma zorluğu veya depresyon, yaşlılığın doğal -olağan- sorunları değildir. Doğrudur, yaşlı birinin saydığımız bu sorunlarla karşılaşma olasılığı daha yüksektir. Ama bu belirtiler her zaman mutlaka depresyona, ilerleyen bellek kaybına veya bunamaya işaret etmezler.

Yaşlı bir insanda majör depresyon veya bunama dışında daha pek çok neden, unutkanlık, yorgunluk bellek karmaşası, kulak çınlaması, görme ya da işitme azalmasına yol açabilir. Bizim tecrübelerimiz yaşlanma sürecinde ortaya çıkan sorunlara çözüm ararken kolayına kaçıp her şeyi ‘Yaşlılıktır, normaldir’ diyerek geçiştirmemek, olabilecek her türlü ihtimali göz önünde tutmak, araştırmaktır.

HİPOTİROİDİ SIK GÖRÜLÜR

Yapılan araştırmalar, yaşlılarda tiroid bezi hastalıklarının beklenenden daha sık görüldüğünü ortaya koyuyor. Özellikle kadınlar yaşlandıkça tiroid bezi hastalıklarına karşı duyarlı hale geliyor. 60 yaşın üzerindeki kadınların nerdeyse yüzde 20’sinde tiroid hastalıklarından biri ortaya çıkıyor. Yaşlı nüfusta tiroid bezinin hormon üretiminin azaldığı sorunlara (Hipotiroidi) çok sık rastlanıyor.

Hipotiroidi, yaşlı birinde ortaya çıktığı zaman doktorlar teşhis koymakta zorlanıyor. Yaşlılarda Hipotiroidi, çoğu kez sinsi, silik ve sessiz bir seyir gösteriyor. Gözden kolayca kaçabiliyor. Silik ve hafif seyirli Hiportiroidinin belirtileri yaşlılığın bazı olağan sorunları ile karıştırılıyor. Tanı koymak gecikiyor, güçleşiyor. Kısacası hipotiroidi belirtieri yaşlanma belirtileri ile çok sık karışıyor. Hipotiroidi yaşlılarda daha sık görülüyor. Hipotiroidili yaşlılar daha hızlı yaşlanıyor.

BELİRTİLERE DİKKAT

Halsizlik, yorgunluk, güçsüzlük, isteksizlik, iştahsızlık,çevreye karşı ilgisizlik, çalışmaya, üretmeye, bir yerden bir yere gitmeye karşı sıradan bahaneler… Aşırı uyuma eğilimi, olur olmaz saatlerde uyuklamalar, gece yarıları ortaya çıkan uyku kaçmaları, dikkat kaybı, odaklanma zorluğu…. Kaslarda ve eklemlerde gezici bitip tükenmez ağrılar, kabızlık, cilt kuruması, tırnak ve saçlarda kopma kırılma ve renk kayıpları… Birkaç merdiven basamağı çıkınca ya da 3-5 adımı hızlıca atınca ortaya çıkan nefes daralmaları, yürek çarpıntıları, ayak şişmeleri, göz kararmaları…

Bütün bunlar ilk bakışta yaşlanma sürecinin doğal belirtileri gibi değerlendirilir. Bu belirtilerin her hangi bir hastalıkla ilişkili olabileceği pek akla gelmez.

Tanı koymak için yapılacak testlerse hem çok ucuz, kolay hem de oldukça güvenli. Kanda tiroid bezi hormonlarının kontrol edilmesi tanıyı koymak için çoğu kez yeterli. TSH ,T3 ve T4 hormonu seviyelerini gösteren testler şimdi çok daha duyarlı ve özel. Neredeyse ilçe hastanelerinde bile bu testleri yaptırabilmek mümkün hale geldi. Eğer T3 ve T4 hormonları seviyesinde düşme, TSH seviyesinde yükselme mevcut ise klinik belirtiler de uygunsa tanısından pek kuşkunuz olmasın. Doktorunuz gerekli gördüğü takdirde farklı testleri de isteyecektir: Tiroid Oto Antikororları (Anti-TPO, Anti-TG), Tiroid Ultrasonografisi ve/veya Sintigrafisi, Tiroid İnce İğne Aspirasyon Biyopsisi….

TEDAVİ UCUZ VE ETKİLİ

Tiroid hormonları ile yapılacak dikkatli bir hormon yerine koyma tedavisi, sorunun neredeyse tamamını çözecektir. Tiroid hormonları ile tedavi kolesterol ve trigliserid seviyelerini azaltacak, cinsel güç kaybını ortadan kaldıracak, nefes darlıkları yerini güçlü ve ağrısız kaslara bırakacaktır.

Birçok unsur kirletiyor
Hastanelerin özellikle yoğun bakımlarında, hastaların enfeksiyon kapma riskinin yüzde 40 gibi oranlarla ifade edildiğine dikkati çeken Doğanay, bu enfeksiyonların oluşumunda değişik nedenlerin olduğunu söyledi. Doğanay, hasta ziyaretleri, koğuşların temizliği, hastanenin mimari yapısı gibi unsurların, enfeksiyonların oluşumunda önemli bir etken olduğunu dile getirdi. Doğanay hastane enfeksiyonlarının meydana getireceği tehlikeleri de şöyle anlattı: “Bu enfeksiyona maruz kalan kişinin hastanede kalma süresi daha fazla uzar. Ayrıca bu tür durumlarda hastada sakatlıklar da meydana gelebiliyor. Bütün bunlar önemli bir maddi külfete neden oluyor tabii ki. Ama en önemlisi bu enfeksiyon nedeniyle hasta ölebiliyor.”
Söz konusu enfeksiyonların önlenmesi için, hastanelerde enfeksiyon kontrol doktorları ve hemşirelerinin çalıştırılması gerektiğine değinen Doğanay, gelişmiş ülkelerde hastanelerde böyle bir kadronun olduğunu söyledi.

Temizlik koşullarının yeterli olmaması ve hasta bakımına özen gösterilmemesi nedeniyle ortaya çıkan hastane enfeksiyonları doktorların korkulu rüyası olmaya devam ediyor.

Hastaneye yattıktan en az 72 saat sonra ortaya çıkan ‘hastane enfeksiyonları’, dezenfeksiyon ve sterilizasyon yöntemlerine ve yeni antibiyotiklerin gelişmesine rağmen giderek büyüyen, bazen ölümle de sonuçlanan büyük bir sorun olmaya devam ediyor. Tedavi olmak üzere hastaneye yatan hastaların ilaç tedavileri veya ameliyatlarının başarısını olumsuz etkileyen hastane enfeksiyonları, sağlık hizmeti veren kurumları en çok korkutan olayların başında geliyor.

Türk İnfeksiyon Vakfı Danışma Hekimi Dr. Metin Punar, hastane enfeksiyonları`na yol açan nedenlerin başında bakterilerin geldiğini belirterek, ‘‘Bu bakteriler sık kullanılan ve nispeten daha ucuz olan antibiyotiklere genellikle dirençli. Hastaların tedavi edilememesinin yanında daha pahalı antibiyotikler gerektiği için mali sorunları da beraberinde getiriyor. Uygulanan tedavilerin ve ameliyatların başarısız olmasının en önde gelen nedeni sayılıyor’’ dedi.

Hastane temizliği önemli

Yaş fonsiyonu, gizli kanser ve şeker gibi hastalıklar, hastanede kalış süresinin uzaması, geniş spektrumlu antibiyotiklerin kullanılması, kalıcı sonda uygulanması ve hastane personelinin ellerini iyi yıkamamasının hastane enfeksiyonları riskini artırdığını söyleyen Dr. Punar, ‘‘Bu enfeksiyonların azaltılmasında en büyük görev hastanelere düşüyor. El yıkama, hastanelerin su ve deterjanlarla temiz tutulması, yoğun bakım ünitesi ve ameliyathane gibi özel yerlerin evrensel standartlara uygun olarak temizlenmesi, servislerde temiz ve kirli malzemelerin ayrı yerlerde tutulması, hastane temizliğinin uygun yapılması hastanelerin uyması gereken kuralların başında geliyor’’ diye konuştu.

Hastanede meydana gelen enfeksiyonların yüzde 40 idrar yoluyla ilgili sorunlar. Sondalı hastalarda enfeksiyon, hastanın genellikle kendi mikroplarıyla veya hastanede sonra etrafında bulunan mikroplarla gelişiyor. Cerrahi yara enfeksiyonları, operasyonla ilişkili olarak ameliyattan sonra ortaya çıkıyor. Yaraya göre değişmekle birlikte yüzde 2-7′lik bir enfeksiyon riski bulunuyor. Ameliyathane koşullarının steril olmaması, ameliyat süresinin uzun olması, yaş ve şişmanlık riski artırıyor. Hastanede oluşan zatürreeler, hastane enfeksiyonlarına bağlı en sık ölüme yol açmaları ile diğerlerinden ayrılıyor.

Yılda 60 bin kişi hayatını kaybediyor

ABD’de hastaneye yatan her hastadan 10′u enfeksiyon kapıyor. Bu enfeksiyonlar kimi zaman ölüme neden oluyor. ABD’de hastane enfeksiyonları yatış süresini ortalama dört gün uzatıyor; direkt olarak yılda 60 bin kişinin ölüme yol açıyor. Türkiye’de bu konuda az sayıda çalışma yapılmış ve hastane infeksiyonlarına bağlı olarak hasta başına ortalama 1582 dolarlık bir ek harcama saptanmış.

En pis hastane İngiltere’de
İngiltere’de herhangi bir sebeple hastaneye yatan kişilerin, sağlık merkezlerinde kaptıkları, antibiyotiklere dirençli enfeksiyonlar yüzünden hastalanma ve ölüm oranlarının bütün dünya ülkelerinden daha yüksek olduğu açıklandı. İngiliz hükümeti, hastane enfeksiyonlarının büyük bölümünün Milli Sağlık Sistemi içinde bulunan devlet hastanelerindeki hijyenik şartların yetersizliğinden meydana geldiğini belirterek, hastane yönetimlerine, ‘’Kuruluşlarınızdaki hijyen şartlarına dikkat ederek bu oranları düşürün’’ talimatını verdi. İngiltere’de her 10 hastadan birinin hastanede tedavi gördüğü süre içinde enfeksiyon kaptığı ve her yıl 5 bin kişinin de bu enfeksiyonlar yüzünden hayatını kaybettiği belirtiliyor.

Mutfağımız tuvaletten daha pis
Evinizin çeşitli köşelerini teker teker gözden geçirin. Mutfak, banyo, tuvalet vs. Sizce en pis yer hangisi?

Arizona Üniversitesi’nden uzmanlar, 15 evin mutfak ve banyosunda yedi buçuk ay süresince temizlik ölçümü yaptılar. Aldıkları çeşitli örnekleri laboratuvarlarda analiz ettiler. Ve sonunda evde en fazla mikrop üreyen beş noktayı tespit ettiler: Bulaşık süngerleri ve bulaşık bezleri, musluk armatürleri, kesme tahtaları ve buzdolabı sapları. Bu beş yerin ortak noktası nemli olmaları ve çok sık dokunulmaları.

Arizona Üniversitesi’nden Dr. Charles Gerba’nın yürüttüğü bu araştırmaya göre, tuvaletlerdeki klozetlerin oturma yerleri, mutfakla karşılaştırılınca çok daha mikropsuz kalıyor. Uzmanlar bunu, büyük ihtimalle insanların tuvaletin daha kirli olduğu düşüncesiyle klozet kapağı konusunda çok daha titiz olmasına bağlıyor.

HEKİMLER TEMİZ Mİ?

Temizlik, sıradan insanlardan çok, sürekli mikroplarla uğraşan hekimleri ve sağlık çalışanlarını daha çok ilgilendiriyor. 19. yüzyılda hastanelerde doğum yapan kadınlar arasındaki ölüm oranının evde doğum yapanlara göre çok daha yüksek olması, mikrop denilen canlıların varlığını kanıtlayan delillerden biri olmuştu: Bakterileri hastanede yan yana yatan kadınlar arasında taşıyan doktorların ta kendisiydi. 20′nci yüzyılda artık doktorlar için el yıkamak, standart bir uygulama halini aldı. Ancak hekimler bu alışkanlık konusunda en az diğer insanlar kadar tembeldi. Amerikan Tabipler Birliği AMA’nın 1995′te yaptığı bir araştırmada, hekimlerin çok önemli bir bölümünün gerektiği kadar el yıkamadığı saptanmış ve Birlik bu konuda üyelerine uyarıda bulunmuştu.

SUYA SABUNA PAYDOS

İşte şimdi bu adet de yavaş yavaş son buluyor. ABD’de her gün daha fazla doktor, hemşire ellerini suyla sabunla yıkamak yerine mikrop öldüren alkollü jellerden kullanıyor. Çünkü suyla sabunla el temizliğinin etkin olması için en az bir dakika sürmesi gerekiyor, ancak sağlık görevlilileri vakit darlığından bu süreyi daha kısa tutuyor. Bu durum da hastane enfeksiyonlarına yol açabiliyor. El temizleyici alkollü jeller ise çok daha kısa sürede daha fazla mikrop öldürüyor. Bu yöntem doktorlara günde bir saatten fazla zaman da kazandırıyor. ‘‘El yıkama’’ kavramının yerini ‘‘el hijyeni’’ kavramı alıyor.

Ellerinizi yıkamadan hastaya dokunmayın
Türk Hastane Enfeksiyonları ve Kontrolü Derneği, hastane enfeksiyonlarından meydana gelen hastalıkların ve ölümlerin önüne geçebilmek için sağlık personelinin elini yıkamadan hastaya dokunmaması kampanyası başlattı.

Kampanyanın ilk aşamasında 7 kamu hastanesindeki doktor ve hemşirelerin de aralarında olduğu 1000 sağlık personeli, hastane enfeksiyonları konusunda eğitilecek. Her hastane odasındaki 2 hasta arasına da el dezenfektanı konulacak.

Condrad Otel’de düzenlenen “Ellerimizde Sağlık” kampanyasının tanıtımında konuşan Prof. Dr. Recep Öztürk, hastanın kendisine dokunan her sağlık personeline nezaket içinde, “Ellerinizi yıkadınız mı?” sorusunu sorma cesareti göstermesini istediklerini söyledi. Öztürk, hastanın hastaneye yatmasından 48-72 saat sonra veya taburcu olduktan sonra ilk 10 gün içinde ortaya çıkan hastane enfeksiyonlarına ABD’de her yıl yaklaşık 2 milyon insanın yakalandığını, bunların 90 bininin hayatını kaybettiğini belirtti.

Antibiyotikler etkisini yitiriyor
Dünya Sağlık Örgütü (WHO), “Antimikrobiyal direnç” konusunu değerlendiren bir rapor hazırladı.

Raporda, 20. yüzyılda antimikrobiyal ajanların (antibiyotikler ve ilişkili ilaçlar) bulunuşuyla enfeksiyon hastalıklarının sebep olduğu tehlikenin önemli ölçüde azaldığı, bu “mucize ilaçların” kullanımıyla beslenmedeki gelişmeler birleştiğinde, sıklıkla ölümcül, tedavisiz ve yaygın olan hastalıklardan kaynaklanan ölüm oranında büyük düşüş yaşandığı belirtildi.

Bu kazançların, şu anda yeni bir gelişmeyle tehlikeye atıldığı vurgulanan raporda, bu tehlikenin, “ucuz, etkili, ilk-tercih olan ilaçlara karşı dirençli mikropların ortaya çıkıp yayılması” olduğu ifade edildi. Rapor, sıtma, anti-hıv gibi hastalıklarda kullanılan antibiyotik ilaçlara karşı ortaya çıkan direnci “endişe verici” olarak nitelendirdi.

KULLANIMLA BİRLİKTE DİRENÇ DE ARTTI
Rapora göre, hastalıklara yol açan solunum yolu enfeksiyonları, menenjit, cinsel yolla bulaşan hastalıklar ve hastane kaynaklı enfeksiyonlar gibi bakteriyel enfeksiyonlar, aynı zamanda antimikrobiyal direnci ortaya çıkardı.

Enfeksiyonların sayısının ve antibiyotik kullanımının artmasıyla, ilaçlara karşı direnç görülme sıklığı da arttı. Buna ek olarak, artan dünya nüfusunun yiyecek ihtiyacı, besin üreten hayvanlar ve kümes hayvanlarında hastalıkların önlenmesi ve büyümenin desteklenmesi için ilaçlar yaygın, rutin kullanılmaya başlandı. Bu gibi uygulamalar, hayvanlardan insanlara geçebilen dirençli mikropların artmasına neden oldu.

Raporda, antibiyotiklere karşı direncin nedenleri şöyle açıklanıyor:
“Reçete yazanların görüşleri, hasta beklentilerinin takdirine kalmıştır ve talepler reçetede yazılanları etkilemektedir. Doktorlar, uygun olmayan endikasyonlarda bile antibiyotik yazmaları için hastaları tarafından baskıya maruz kalabilirler. Bazı kültürlerde, antibiyotiklerin enjeksiyon şeklinde verilmesinin, ağız yoluyla alınmasından daha etkili olduğu düşünülmektedir.”

MİKROPLAR İÇİN İDEAL ORTAM
Tedaviden yakınmaların da önemli problem olduğu belirtilen raporda, hastaların ilacı almayı unutmaları, kendilerini iyi hissetmeye başlamaları veya bir başka nedenle tedaviyi kesmeleri halinde, “mikroplara ölmek yerine adapte olmaları için ideal bir ortam yaratıldığı” vurgulanıyor.

Rapora göre, tedavide başarısızlığa neden olan dirençli mikropların yol açtığı enfeksiyonlar ve uzayan hastalık dönemi, daha büyük bir ölüm riski taşıyor. Tedavideki başarısızlıklar, aynı zamanda enfekte olma süresini de uzatarak, toplumdaki enfekte insan sayısını artırıyor.

Enfeksiyonlar ilk-tercih antibiyotiklere dirençli hale geldiğinde,tedavi çok daha pahalı ve bazen de çok daha fazla toksik etkisi olan ikinci, üçüncü kademe ilaçlarla yapılıyor.

WHO, “Eğer ilaç sanayii, bu ilaçların yerini alabilecek ilaçlar geliştirmeye hemen başlamazsa, önümüzdeki on yıl içerisinde bazı hastalıklara etkin bir tedavi uygulanamayacaktır” uyarısında bulunuyor.

Hastaneler huzur yeridir
Sağlık Bakanı Prof. Recep Akdağ, Bakanlığa gelir gelmez, hastanelerde parasızlıktan dolayı hastaları rehin alma rezaletine son verdiği için dikkatimi çekti ve herkes gibi benim de sempatimi kazandı. Onu yakından tanımak istedim. Randevu alıp Ankara’ya gittim. Yenileşme, yeniden yapılanma mesajlarıyla gelen hükümetin genel sağlık politikası nasıldı; ne gibi yenileştirmeler ve iyileştirmeler vardı? Sayın Bakana ilk olarak sağlık politikalarıyla ilgili bir soru sordum. Şu şekilde cevapladı:
Sağlık politikamızda hedefimiz önce insan. Siyaset de önce insana hizmet politikasıyla yapılmalıdır. Sağlık ve hastalık söz konusu olunca iş daha bir önem kazanıyor. Başka şeyleri ihmal etsek bile sağlık konusundaki ihtiyaçları ihmal edemeyiz. Sağlık politikamızın esası; hastaya hizmet kalitesinin arttırılacağı prensipler manzumesidir.

Sigortasız kimse kalmayacak
Soru: Uzun zamandan beri gündemde olan; ancak şimdiye kadar gerçekleşemeyen; gelişmiş ülkelerde uygulanmakta olan genel sağlık sigortasını ülkemiz genelinde gerçekleştirecek misiniz?
Cevap: Türkiye’de sağlık sigortası çeşitli isimler altında zaten var. Biz hükümet olarak mevcut sağlık sigortasını, Genel Sağlık Sigortasına dönüştürme çalışmalarını başlattık. SSK, Bağkur ve Emekli Sandığı’na bağlı olanlar ve yeşil kart sahipleri; hiçbir sağlık güvencesi olmayan vatandaşlar Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı’mızın yönetimi altında Genel Sağlık Sigortası kapsamına alınacaklar. Bu durumda sigortasız kimse kalmayacak.

Soru: Yeşilkart uygulaması yeniden düzenlenecek mi?
Cevap: Yeşil kartın kimlere verileceğinin esaslarını illerde Sosyal Yardım ve Dayanışma Vakıfları belirliyor. İhtiyacı olmayanların ne kadarı yeşil kart almıştır bilinmiyor. Vakıflar bunu belirlemeye çalışıyor. Bilindiği gibi sağlık harcamaları ağır bir yekun tuttuğu ve beklenmeyen ağır masraflara kolay kolay yetişilemeyeceği için bu husus abartıldığı ve tartışıldığı kadar önemli değil. Asıl önemli olan husus mezuattan dolayı kart alamayan ihtiyaç sahibi vatandaşlarımız olup olmadığıdır.
Sosyal Yardım ve Dayanışma ile ilgili olan Devlet Bakanlığımız, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığımız vilayet ve belediyelerle işbirliği yaparak gerçek ihtiyaç sahiplerini belirleyecekler. Önemli olan; sağlık hizmetlerinden kimlerin yararlanamadığını tesbittir.

Soru: Sağlık kurumlarındaki vakıf ve dernekler kapatılacağı yönünde bilgiler var. Ne derece doğru?
Cevap: Vakıf ve derneklerde elde edilen paralar sağlık kurumlarında halktan toplanan paralardır. Vakıflar, kamu kuruluşlarında gelir elde etmek için değil, hizmet için kurulur. Elde ettikleri paranın bir kısmını alet alımlarıyla geri ödemeleri bu gerçeği değiştirmez. Dolayısıyla vakıf ve dernekler ile kamu kuruluşlarının bu tür ilişkiler içinde olmalarından yana değiliz. Bir vakıf kuruluşu sırasında hizmet alanını belirlediği noktada kendi finansmanını kendisi oluşturmalı ve halka hizmet sunmalıdır.

Halkımızın hastane korkusunu gidereceğiz
Soru: İnsanların en büyük korkusu hastalanmak, doktora gitmek. Hastane kapılarında yığılmaları önleyecek iyileştirme çalışmalarınız var mı?
Cevap: Elbette. Halkımızın sıkıntılarını, korkularını, sağlık açısından büyük bir beklenti içinde olduğunu biliyoruz. Sorunların üstüste yığılarak bir yumak haline geldiği, kronikleştiği bir durumda sıkıntıları bugünden yarına, bir çırpıda tamamen gidermek mümkün değildir. İlk merhalede hastanelerimiz bütün hastalarımıza birlikte hizmet etmeye başlayacaklar. Hastanelerde hasta ayrımı yapılmayacak.

Soru: Sağlık personelinin maaş durumunu iyileştirecek destek projeniz var mı?
Cevap: Riskli bir çalışma grubu içinde çalışan hekimlerimiz ve diğer sağlık elemanları çalışmalarının karşılığında yeterli maaş alamıyorlar. Bunu biliyoruz. Biz, hekimlerin ve sağlık çalışanlarının maaşlarını primler şeklinde geliştirmeyi düşünüyoruz. Özellikle hizmet götürülmesi öncelikli olan, sağlık hizmetleri açısından geri kalmış bölgelerde ücret poiltikamızı özendirici hale getireceğiz. Doktorların kendilerini geliştirme meselesine gelince; maaşlarında gereken iyileştirmeyi yapmadığımız sürece zor diyebilirim. Bu, daha çok üniversite hastanelerindeki ve Bakanlığımıza bağlı hastanelerdeki öğretim üyelerimizin ve onların asistanlarının bir sorunudur. Bu gruplara elbette destek olmak gerekir.

Soru: Yapılan araştırmalarda toplum olarak ruhen pek sağlıklı olmadığımız ortaya çıkıyor. Bunu nasıl değerlendiriyorsunuz?
Cevap: Sağlığın ana kaynağı sevgidir. Bizim kültür temelimiz barış ve insan sevgisiyle doludur. Yaratılanın Yaradan’dan ötürü sevilmesi gerektiğini öngören bir kültür mirasını devralmışız. Ancak, üzülerek belirteyim ki son yıllarda yaşadığımız sıkıntılar dolayısıyla bu miras bir hayli örselenmiştir. Bu topraklarda yeni güller yeşertecek olan güç sevgidir. Bu sevgiyi aramızda mutlaka yaşatmalı ve geliştirmeliyiz. Dünya Sağlık Örgütünün tanımlamasına göre sağlık, hem bedemsel hem de ruhsal açıdan tam iyilik halidir. Bugün bütün dünyada, hem de gelişmiş ülkeler toplumlarında bunalımlar ve problemler var. Bu çağın gerçeği. Türkiye bu bakımdan diğerlerinden daha kötü değil.

Soru: Toplum sağlığının korunması için daha pratik çözümleriniz olacak mı?
Cevap: Koruyucu sağlık hizmetleriyle ilgili olarak işe başlarsak, en önemli ve pratik çözüm; anne sütünün yaygınlaştırılmasıdır. Bu hususta Bakanlığımızın daha önce başlatmış olduğu çalışmaları geliştireceğiz. Anne sütü hazırdır, temizdir, pratiktir ve ucuzdur. Bunu yaygınlaştırdığımız takdirde koruyucu çocuk sağlığı açısından en önemli hizmeti gerçekleştirmiş olacağız.

. Hastane enfeksiyonları hakkinda aciklamalar Hastane enfeksiyonları konusunda bilgiler